TY  - JOUR
ID  - 5003319
TI  - نقش روش قلمروشناسی دین در نظریۀ علوم انسانی اسلامی*
JO  - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره)
JA  - 14
LA  - fa
SN  - 2008-8876
AU  - Karimi, Mustafa
AD  - دانشیار - گروه علوم قرآن و تفسیر مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره)
Y1  - 2026
PY  - 2026
VL  - 16
IS  - 2
SP  - 195
EP  - 216
KW  - روش قلمروشناسی دین
KW  - امکان علوم انسانی اسلامی
KW  - روش تولید علوم انسانی اسلامی
KW  - گستره علوم انسانی اسلامی
KW  - رویکردهای تقلیل‌گرا
KW  - رویکردهای جامع‌نگر
DO  - 10.22034/kalami.2026.5003319
AB  - تولید علوم انسانی اسلامی، به‌عنوان یکی از ارکان تحقق تمدن نوین اسلامی، با چالش‌های نظری بنیادین در سه محور «امکان»، «گستره» و «روش» مواجه است. این چالش‌ها ریشه در اختلاف‌نظرها درباره نسبت دین با نیازهای معرفتی بشر دارد. پژوهش حاضر با رویکردی تحلیلی ـ استدلالی نشان می‌دهد که پاسخ به این پرسش‌ها، وابسته به نوع تلقی از ماهیت و قلمرو دین است که خود متأثر از «روش قلمروشناسی دین» است. یافته‌ها حاکی از آن است که دیدگاه‌های تقلیل‌گرا، با تکیه بر روش‌های نادرست در کشف قلمرو دین، تولید این علوم را ناممکن می‌انگارند. در مقابل، رویکردهای جامع‌نگر، مبتنی‌بر روشی صحیح و فراگیر در قلمروشناسی، نه‌تنها آن را ممکن، بلکه ضروری می‌دانند. افزون بر این، روش و گستره علوم انسانی اسلامیِ تولیدشده نیز تابع مستقیم روش اتخاذ‌شده در قلمروشناسی دین است. بنابراین، تدوین علوم انسانی اسلامی در گرو اتخاذ روشی درست و جامع در تعیین قلمرو دین به‌شمار می‌آید.
UR  - https://kalami.nashriyat.ir/node/5003319
L1  - https://kalami.nashriyat.ir/sites/kalami.nashriyat.ir/files/article-files/5003319-1788674595.pdf
ER  -