TY  - JOUR
    ID  - 5003443
    TI  - تبیین حقایق مرتبط با نبوت بر مبنای عالم مثال در نظام فلسفی اشراق
    JO  - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره)
    JA  - 14
    LA  - fa
    SN  - 2008-8876
        AU  - mohamadzadeh haghighi, Erfaneh
      AD  - استادیار
          AU  - taghizadeh, mohamad
      AD  - 
        Y1  - 2026
    PY  - 2026
    VL  - 16
    IS  - 2
    SP  - 79
    EP  - 94
  KW  - سهروردی
KW  - حکمه‌الإشراق
KW  - مکاشفات غیبی
KW  - رؤیت فرشته
KW  - معجزه
KW  - معراج
    DO  - 10.22034/kalami.2026.5003443
    AB  - حکمای قبل از سهروردی، جهان هستی را در سه مرتبه عالم عقول (طولی و عرضی) و عالم نفوس و عالم ماده منحصر می‌دانستند، اما سهروردی بنیانگذار حکمت اشراق، از طریق تجربه شهودی، مرتبه دیگری را در عالم هستی کشف کرد که آن را عالم مثال یا اقلیم هشتم نامید و قائل به چهار مرتبه در جهان هستی شد. وی در ترتیب عوالم هستی، عالم مثال را فروتر از عالم انوار (عالم عقول و نفوس) و فراتر از عالم برزخ (عالم ماده) قرار داد و آن را جهان تصاویر و صور مثالی دانست. کشف عالم مثال از سوی سهروردی افق تازه‌ای در فلسفۀ‌ اسلامی گشود و توانست برای مسائلی که تحلیل و تبیین آن برای حکما و متکلمان پیش از او دشوار می‌نمود پاسخی عقلانی ارائه دهد. پژوهش حاضر با روش تحلیلی‌ ـ ‌استنادی و بر پایۀ کتاب «حکمۀ‌ الاشراق» و آثار شارحان فلسفه اشراق، نخست به تبیین جایگاه عالم مثال در نظام فلسفی سهروردی می‌پردازد و تصویری روشن از چگونگی اثبات این عالم ارائه می‌دهد، سپس مباحث مرتبط با نبوت که بر اساس عالم مثال تبیین شده را مطرح می‌نماید. یافته‌ها نشان می‌دهد سهروردی با اثبات عالم مثال، توانسته برخی حقایق مرتبط با نبوت مانند آگاهی از غیب، مشاهده‌ فرشتگان، معجزه و معراج پیامبر(ص) را تبیین فلسفی نماید. بر این اساس، نظریه‌ سهروردی نه‌‌تنها تبیینی نو از مراتب هستی ارائه می‌دهد، بلکه مبنایی عقلانی برای فهم بسیاری از رخدادهای دینی، ازجمله فهم حقایق مرتبط با نبوت در فلسفۀ اسلامی به ‌دست می‌دهد.
    UR  - https://kalami.nashriyat.ir/node/5003443
    L1  - https://kalami.nashriyat.ir/sites/kalami.nashriyat.ir/files/article-files/5003443-1788674546.pdf
    ER  -