Ma`rifat-e Kalami, Volume 15, Issue 1, No 32, Year 2026, Pages 234-215

    The Role of Derrida’s Thought in Caputo’s Theological Approach: A Critical Analysis

    Article Type: 
    Research
    Writers:
    ✍️ Ali ghorbani kalkenari / PhD Student of Philosophy of Religion, The Imam Khomeini Education and Research Institute / hekmatrabani65@gmail.com
    Mohammad Jafari / Associate Professor, Department of Theology and Philosophy of Religion, The Imam Khomeini Education and Research Institute / jafari@iki.ac.ir
    Mahdi Abdullahi / Associate Professor, Department of Philosophy, Iranian Research Institute of Philosophy / mabd1357@gmail.com
    234-215 2026/08/19 2026/08/19 2026/08/19
    dor 20.1001.1.20088876.1403.15.1.12.4
    doi10.22034/kalami.2025.5001557⏳
    Abstract: 
    John D. Caputo is one of the most influential contemporary continental philosophers of religion. After proposing the “idea of the death of God” and the decline of religion in the modern period, he examines the possibility of the “return of religion” through deconstructive post-metaphysical philosophy in the postmodern era. Interestingly, the idea of the return of religion has even been welcomed by some secular thinkers. Caputo greatly benefits from Derrida’s philosophical thoughts in achieving his goal. Using the descriptive-analytical method, the present library study addresses the central components of Derrida’s thoughts - which have had a profound impact on Caputo’s theological approach - such as “deconstruction”, “negation of the metaphysics of presence”, “event” and “religion without religion”. Finally, a critical examination of deconstructive philosophy and theology shows that this approach faces several challenges, including “relativism,” “extreme interpretivism,” “faithism,” and “religious antirealism”
    Keywords: 
    Derrida
    Caputo
    Deconstruction
    metaphysics of presence
    event
    postmodern theology
    postmetaphysical religion
    religion without religion
    چکیده و کلیدواژه فارسی (Persian)
    Title :نقش اندیشه‌های دریدا و تأثیر آن در رهیافت الهیاتی کاپوتو؛ بررسی تحلیلی و انتقادی
    Abstract: 
    جان دی. کاپوتو، یکی از تأثیرگذارترین فیلسوفان دین قاره‌ای معاصر است. وی پس از طرح «اندیشۀ مرگ خدا» و افول دین در دورۀ مدرن، امکانِ «بازگشت دین» را از رهگذر فلسفۀ ساخت‌شکنانه و به‌شیوه‌ای پسامتافیزیکی، در دوران پست‌مدرن بررسی می‌کند. جالب آنکه موضوع بازگشت دین، امروزه حتی با استقبال برخی متفکران سکولار نیز مواجه شده است. کاپوتو در نیل به هدف خویش از اندیشه‌های فلسفی دریدا بسیار بهره می‌برد. تحقیق پیش رو با روش کتابخانه‌ای و شیوۀ توصیفی ـ تحلیلی، به مؤلفه‌های محوری اندیشه‌های دریدا ـ که تأثیری عمیق بر رهیافت الهیاتی کاپوتو بر جای گذاشته‌اند ـ همچون «ساختارشکنی»، «نفی متافیزیک حضور»، «رویداد» و «دین بدون دین» می‌پردازد. درنهایت، بررسی انتقادی فلسفۀ ساخت‌شکنانه و الهیات مبتنی‌بر آن، نشان می‌دهد که این نگرش با چالش‌های متعددی؛ از جمله «نسبی‌گرایی»، «مفسرمحوری افراطی»، «ایمان‌گرایی» و «ناواقع‌گرایی دینی» مواجه است.
    Keywords: 
    دريدا
    کاپوتو
    ساختارشکني
    متافيزيک حضور
    رويداد
    الهيات پست‌مدرن
    دينِ پسامتافيزيکي
    دين بدون دين
    References: 
    • پارسا خانقاه، مهدی و مصلح، علی‌اصغر (1390). واسازی به‌منزلة یک استراتژی. متافیزیک، 3(11 و 12)، 59ـ72.
    • پارسا خانقاه، مهدی و مصلح، علی‌اصغر (1392). خاستگاه‌‌های واسازی در نیچه. متافیزیک، 49(16)، 93ـ114.
    • تریگ، راجر (1382). دیدگاه‌هایی دربارۀ سرشت آدمی (رویکردی تاریخی). ترجمة جمعی از مترجمان. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
    • حافظ شیرازی، شمس‌الدین محمد (1380). دیوان حافظ شیرازی. نسخة علامه قزوینی و قاسم غنی. تهران: شقایق.
    • دریدا، ژاک (1396). نوشتار و تفاوت. ترجمة عبدالکریم رشیدیان. تهران: نی. 
    • رویل، نیکلاس (1388). ژاک دریدا. ترجمة پویا امینی. تهران: مرکز.
    • طباطبایى، سیدمحمدحسین (1391). نهایة الحکمة. تصحیح و تعلیق: غلامرضا فیاضی. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی.
    • فتحی، علی (1399). واسازی دریدا به‌مثابة رهیافتی برای امکان تفکر دینی (دریدا و امکان تفکر دینی). حکمت و فلسفه، 16(63)، 135ـ164.
    • قربانی کلکناری، علی (1399). بررسی تطبیقی ـ انتقادی عقلانیتِ ایمان در معنویت دینی و معنویت مدرن. انوار معرفت، 9(1)، 33ـ50.
    • کریچلی، سایمون (1393). خیلی کم... تقریباً هیچ: مرگ، فلسفه، ادبیات. ترجمة لیلا کوچک‌منش. تهران: رخداد نو.
    • لوسی، نایل (1399). فرهنگ واژگان دریدا. ترجمة مهدی پارسا و دیگران. تهران: شَوَند.
    • مَتیوز، اریک (1391). فلسفة فرانسه در قرن بیستم. ترجمة محسن حکیمی. تهران: ققنوس.
    • مصباح یزدی، محمدتقی (1389). آموزش فلسفه (مجموعه آثار مشکات). قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی.
    • مصطفوی، شمس‌الملوک و تیموری، شراره (1401). مواجهه با معماری به‌مثابة رخداد نزد دریدا. فلسفة تحلیلى، 18(41)، 103ـ130. 
    • واتیمو، جانی (1398). باور. ترجمۀ کاوه حسین‌زاده راد. تهران: پگاه روزگار نو.
    • واعظی، احمد (1392). نظریة تفسیر متن. قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
    • هیلاس، پائول و دیگران (۱۳۹۵). دین، مدرنیته و پسامدرنیته. ترجمة محمدحسین مختاری و سیدرحیم موسوی‌نیا. قم: عروةالوثقی.
    References: 
    • Armour, Ellen T. (2011). Thinking Otherwise: Derrida’s Contribution to Philosophy of Religion. in: Continental Philosophy and Philosophy of Religion. ed: Morny Joy. London and New York: Springer. 
    • Barry, Peter (2002). Beginning Theory: An Introduction and Cultural Theory. New York: Manchester University Press.
    • Calcagno, Antonio (2007). Badiou and Derrida: Politics, Events and Their Time. UK: Continuum International Publishing Group.
    • Caputo, John D. & Vattimo, Gianni (2007). After the death of God. ed: Jeffrey W. Robbins. New York: Columbia University Press. 
    • Caputo, John D. (1982). Heidegger and Aquinas: An Essay On Overcoming Metaphysics. New York: Fordham University Press.
    • Caputo, John D. (1997a). The Prayers and Tears Of Jacques Derrida: Religion Without Religion. Bloomington & Indianapolis: Indiana University Press.
    • Caputo, John D. (1997b). Deconstruction in a Nutshell: A Conversation with Jacques Derrida. New York: Fordham University Press.
    • Caputo, John D. (2001a). “What Do I Love When I Love My God? Deconstruction and Radical Orthodoxy”. in: Questioning God. ed: John D. Caputo & Others. Bloomington & Indianapolis: Indiana University Press.
    • Caputo, John D. (2001b). On religion (Thinking in action). London and New York: Routledge.
    • Caputo, John D. (2003a). “A Games of Jacks: A Response to Derrida”. in: A passion for the impossible: John D. Caputo in focus. ed: Mark Dooley. Albany: State University of New York Press. 
    • Caputo, John D. (2003b). Not in Tongues. but Tongue in Cheek: A Response to Kearns. in: A passion for the impossible: John D. Caputo in focus. ed: Mark Dooley. Albany: State University of New York Press.
    • Caputo, John D. (2004). Jacques Derrida (1930-2004). Journal for Cultural and Religious Theory, 6(1), 7-8. PURL: http://www.jcrt.org/archives.
    • Caputo, John D. (2006a). The Weakness of God: A Theology of the Event. Bloomington & Indianapolis: Indiana University Press.
    • Caputo, John D. (2006b). Philosophy and theology. Nashville: Abingdon Press.
    • Caputo, John D. (2013). The insistence of god: a theology of perhaps. ed: Merold Westphal. Bloomington & Indianapolis: Indiana University Press. 
    • Caputo, John D. (2018). The Essential Caputo: Selected Writings. ed: B. Keith Putt. Bloomington: Indiana University Press.
    • Caputo, John D. (2023). Response to Chalamet. in: The European Reception of John D. Caputo’s Thought: Radicalizing Theology. eds: Joeri Schrijvers & Martin Koci. Lanham: Lexington Books.
    • Chalamet, Christophe (2023). Caputo and the Unidentifiability of God. in: The European Reception of John D. Caputo’s Thought: Radicalizing Theology. eds: Joeri Schrijvers & Martin Koci. Lanham: Lexington Books.
    • Charlesworth, M. J. (2002). Philosophy and Religion from plato to postmodernism. England: one world publications.
    • Collins, Jeff & Mayblin, Bill (2011). Introducing Derrida: A Graphic Guide. UK & USA: Icon Books.
    • Derrida, Jacques (1977). Of Grammatology, Trans: Gayatri Chakravorty Spivak. Baltimore and London: The Johns Hopkins University Press.
    • Derrida, Jacques (1981). Positions, trans: Alan Bass. Chicago: university of Chicago press.
    • Derrida, Jacques (1988). Derrida and Différance. eds: David wood & Robert Bernascon. England: North western University Press.
    • Derrida, Jacques (2002a). Without Alibi. ed & trans: Peggy Kamuf. California: Stanford University Press.
    • Derrida, Jacques (2002b). Faith and Knowledge: The Two Sources of ‘Religion’ at the Limits of Reason Alone. In: Acts of Religion. ed: Gil Anidjar. Trans: Samuel Weber. London: Routledge.
    • Deutscher, Penelope (2014). How to read Derrida. London: Granta books. 
    • Dooley, Mark (2003a). Saints and Postmodernism: Introduction. in: A passion for the impossible: John D. Caputo in focus. ed: Mark Dooley. Albany: State University of New York Press.
    • Dooley, Mark (2003b). The Becoming Possible of the Impossible: An Interview with Jacques Derrida. in: A passion for the impossible: John D. Caputo in focus. ed: Mark Dooley. State University of New York Press.
    • Ellis, John M. (1989). Against deconstruction, Princeton. NewJersey: Princeton University Press.
    • Hart, Kevin (2000). The Trespass of the Sign: Deconstruction, Theology and Philosophy. New York: Fordham University Press. 
    • Hart, Kevin (2001). Absolute Interruption: On Faith. in: Questioning God. ed: John D. Caputo & Others. Bloomington & Indianapolis: Indiana University Press.
    • Joy, Morny (2011). Paul Ricoeur: Hermeneutics. Philosophy and Religion. in: Continental Philosophy and Philosophy of Religion. ed: Morny Joy. London and New York: Springer.
    • Kearney, Richard (1984). Dialogue with Contemporary Continental Thinkers. Manchester: Manchester University Press.
    • Kearns, Cleo McNelly (2003). The Prayers and Tears of Jacques Derrida: Esoteric Comedy and the Poetics of Obligation. in: A passion for the impossible: John D. Caputo in focus. ed: Mark Dooley. Albany: State University of New York Press.
    • Makary, Irana R. (ed.) (2000). Encyclopedia of Contemporary Literary Theory. Toronto Buffalo London: University of Toronto Press.
    • Mohler, R. Albert (2005). Truth and Contemporary Culture. in: Whatever Happened to Truth?. Andreas J. Köstenberger & others, Wheaton, Illinois: Crossway Books.
    • Norris, Christopher (2002). Deconstruction: Theory and Practice. London and New York: Routledge.
    • Popkin, Richard (2006). History of Skepticism. in: The Encyclopedia of Philosophy. Donald M. Borchert. New York: Macmillan Publishing.
    • Raschke, Carl (2006). The Weakness of God… and of Theological Thought for That Matter: Acta est Fabula Plaudite. Journal for Cultural and Religious Theory, 8(1), 1-9. PURL: http://www.jcrt.org.
    • Simpson, Ben Christopher (2009). Religion, Metaphysics and the Postmodern (William Desmond and John D. Caputo). Bloomington: Indiana University Press.
    • Stiver, Dan R. (1996). The Philosophy of Religious Language: Sign, Symbol and Story. USA. Cambridge, Massachusetts: Blackwell Publishers.
    • Stofanik, Stefan (2018). The adventure of weak theology: reading the work of John D. Caputo through biographies and events. ed: Joeri Schrijvers. Albany: State University of New York Press. 
    • Taylor, Mark C. (1982). Deconstructing Theology, American Academy of Religion Studies in Religion. vol. 28. New York: Crossroad and Scholars Press.
    • Ullrich, Calvin D. (2023). Radical Theology as Political Theology: Exploring the Fragments of God’s Weak Power. in: The European Reception of John D. Caputo’s Thought: Radicalizing Theology. eds: Joeri Schrijvers & Martin Koci. Lanham: Lexington Books.
    • Wortham, Simon Morgan (2010). The Derrida Dictionary. London and New York: Continuum International Publishing Group.
    • Wuthnow, Robert (2003). The New Spiritual Freedom. in: Cults and New Religious Movements, a Reader. ed: Lorne Dawson. USA. Malden: Blackwell Publishing.
    • 342 reads
    Cite this article: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    ghorbani kalkenari, Ali, Jafari, Mohammad, Abdullahi, Mahdi. (2026) The Role of Derrida’s Thought in Caputo’s Theological Approach: A Critical Analysis. Ma`rifat-e Kalami, 15(1), 234-215 https://doi.org/10.22034/kalami.2025.5001557.

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Ali ghorbani kalkenari; Mohammad Jafari; Mahdi Abdullahi."The Role of Derrida’s Thought in Caputo’s Theological Approach: A Critical Analysis". Ma`rifat-e Kalami, 15, 1, 2026, 234-215

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    ghorbani kalkenari, A, Jafari, M, Abdullahi, M.(2026) 'The Role of Derrida’s Thought in Caputo’s Theological Approach: A Critical Analysis', Ma`rifat-e Kalami, 15(1), pp. 234-215

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    ghorbani kalkenari, A, Jafari, M, Abdullahi, M. The Role of Derrida’s Thought in Caputo’s Theological Approach: A Critical Analysis. Ma`rifat-e Kalami, 2026; 15(1): 234-215