Ma`rifat-e Kalami, Volume 3, Issue 2, No 9, Year 2025 , Pages 49-66

    The Application of Instrumental Intellect in the Transmitted-Theological Method with Emphasis on Theological Texts

    Article Type: 
    Research
    Writers:
    Reza / Professor of Tehran University (Qom campus) / berenjkar@ut.ac.ir
    ✍️ Mahdi nosratianahoor / PhD student of teaching Islamic sciences, the course of Quran and texts, the university of Quran and tradition, Qom / mehdi.nosratian@gmail.com
    Abstract: 
    This paper takes a probing look at intellectual and transmitted method in the sense that intellect and transmission are the source of acquiring knowledge. However, intellect is not only regarded as a source but also it plays role in transmitted method. Intellect plays an effective role in this method not as a source but as an instrument at the service of text. The application of instrumental intellect in the transmitted-theological method refers to the role which intellect plays in inference and in defending the transmission. One of the main questions of this paper is the application of intellect in using revelatory texts to acquire knowledge, which have not given due attention in theological works. The present paper aims at expounding the different roles of intellect as an instrument at the service of transmission. Some of the functions to which this paper points are: inferential role, explanatory role, defending role and validation role. A descriptive-analytical method is used.
    چکیده و کلیدواژه فارسی (Persian)
    Title :کاربست عقل ابزاری در روش نقلی کلامی با تکیه بر متون کلامی
    Abstract: 
    مقصود از روش عقلی و روش نقلی در این نوشتار منبع بودن عقل و نقل در کسب معرفت است؛ اما عقل گذشته از منبع بودن، در روش نقلی نیز نقش آفرینی می کند. بدیهی است در روش نقلی، عقل نیز کارایی دارد، ولی نه به منزله‌ی منبع بلکه به مثابه ابزاری در اختیار متن. کاربست عقل ابزاری در روش نقلی ـ کلامی به معنای نقش آفرینی عقل در استنباط و دفاع از نقل است. نشان دادن نحوه‌ی به کارگیری عقل در استفاده کردن از متون وحیانی در کسب معرفت یکی از ضرورت های این تحقیق است که در کتب کلامی کمتر به این امر مهم پرداخته و بیشتر به تبیین نقش های کلی عقل اشاره شده است. هدف از این نوشتار تبیین نقش های مختلف عقل به منزله‌ی ابزاری در اختیار نقل است. برای رسیدن به این هدف از روش توصیفی ـ تحلیلی بهره گرفته می شود. به همین جهت به کتب کلامی جهت یافتن نمونه های مختلف به کار گیری عقل در بهره بردن از نقل مراجعه می شود. نقش استنباطی، نقش تبیینی ـ دفاعی و نقش اعتباربخشی از جمله کارکردهایی اند که در نوشته‌ی حاضر بدانها اشاره شده است.
    References: 
    • ابن‌طاووس، علي‌بن موسي (1375)‏، كشف المحجة لثمرة المهجة، محمد حسون، چ دوم، قم، بوستان كتاب‏.
    • ابن‌ميثم بحرانى، ميثم‌بن علي (1406ق)‏‏، قواعد المرام في علم الكلام‏، تحقيق سيداحمد حسيني‏، چ دوم، قم، مكتبة آية‌الله المرعشي النجفي‏.
    • بحرانى، سيدهاشم بن سليمان‏ (1374)، البرهان في تفسير القرآن‏، قسم الدراسات الإسلامية مؤسسة البعثة، قم، مؤسسه بعثه‏‏.
    • حميرى، عبدالله بن جعفر (1413ق)‏، قرب الإسناد، قم، مؤسسة آل البيت.
    • حويزى، عبدعلى بن جمعه (1415ق)‏، ‏تفسير نورالثقلين‏، تصحيح سيدهاشم رسولى محلاتى، چ چهارم‏، قم، اسماعيليان‏.
    • عياشى، محمدبن مسعود (1380ق‏)، تفسير العياشي‏، تصحيح سيدهاشم رسولى محلاتى، تهران، المطبعة العلمية.
    • فاضل مقداد، مقدادبن عبدالله (1422ق)، اللوامع الإلهية في المباحث الكلامية، تعليق محمدعلي قاضى‌طباطبائى، چ دوم‏، قم‏، دفتر تبليغات اسلامى.
    • مجلسي، محمدباقر (1368)، مجموعه رسائل اعتقادي، مشهد، بنياد پژوهشهاي اسلامي آستان قدس رضوي.
    • ـــــ (1403ق)‏، بحار الأنوار‏، چ دوم، بيروت، دار إحياء التراث العربي.
    • ـــــ (1404ق‏)، مرآة العقول‏ في شرح أخبار آل الرسول، تصحيح سيدهاشم رسولى محلاتي، چ دوم‏‏، تهران، دارالكتب الإسلامية.
    • مفيد، محمدبن نعمان (1413ق الف)‏، المسائل السروية، قم، المؤتمر العالمي للشيخ المفيد‏.
    • ـــــ (1413ق ب‏)، المسائل العكبرية، قم، المؤتمر العالمي للشيخ المفيد‏.
    • ـــــ (1413ق پ‏)، تصحيح اعتقادات الإمامية، قم، المؤتمر العالمي للشيخ المفيد‏.
    • ـــــ (1413ق ت)‏، تفضيل أمير المؤمنين، قم، المؤتمر العالمي للشيخ المفيد‏.
    • ـــــ (1413ق ث)‏، أوائل المقالات في المذاهب و المختارات، قم، المؤتمر العالمي للشيخ المفيد‏.
    • ـــــ (1413ق ج)‏، إيمان أبي طالب‏، چ دوم، قم، المؤتمر العالمي للشيخ المفيد‏.
    • ـــــ (1413ق چ)‏، عدم سهو النبي‏، قم، المؤتمر العالمي للشيخ المفيد.
    Cite this article: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    , Reza, nosratianahoor, Mahdi.(2025) The Application of Instrumental Intellect in the Transmitted-Theological Method with Emphasis on Theological Texts. Ma`rifat-e Kalami, 3(2), 49-66

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Reza ; Mahdi nosratianahoor."The Application of Instrumental Intellect in the Transmitted-Theological Method with Emphasis on Theological Texts". Ma`rifat-e Kalami, 3, 2, 2025, 49-66

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    , R, nosratianahoor, M.(2025) 'The Application of Instrumental Intellect in the Transmitted-Theological Method with Emphasis on Theological Texts', Ma`rifat-e Kalami, 3(2), pp. 49-66

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    , R, nosratianahoor, M. The Application of Instrumental Intellect in the Transmitted-Theological Method with Emphasis on Theological Texts. Ma`rifat-e Kalami, 2025; 3(2): 49-66