نقد و بررسي نظريه ابن‌سينا، آكوئيناس و صدرالمتألهين در زبان دين

قيمت مقاله الكترونيكي: 
1500تومان

سال هشتم، شماره دوم، پياپي 19، پاييز و زمستان 1396

حسين مظفري / استاديار مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خميني ره                                             h.mozaffari48@gmail.com

دريافت: 0 07/08/1396ـ پذيرش: 17/12/1396

چکيده

در اين مقاله، نظريه ابن‌سينا، توماس آکوئيناس و صدرالمتألهين در زمينه زبان دين، به طور اجمالي نقد و بررسي مي‌شود. نظر ابن‌سينا در اين زمينه اجمالاً آن است که متون ديني درباب مبدأ و معاد در بسياري از موارد از باب تمثيل و رمز و کنايه است و ازاين‌رو بايد در اين موارد بر خلاف ظاهرشان معنا شوند. توماس آکوئيناس به تمثيل به معناي ديگري روي آورده است. از نظر او «سميع» و «بصير» بودن خداوند يا بدان معناست که خداوند خالق سمع و بصر است و يا بدين معناست که خداوند صفاتي دارد که نسبت آنها به وي، همچون نسبت سمع و بصر به انسان است. در اين مقاله، ضمن نقد اين دو نظريه و نشان دادن اينکه اين نظريات برخلاف ارتکاز زبانياند، نظريه صدرالمتألهين تبيين و بر دو نظريه ديگر ترجيح داده شده است. صدرالمتألهين در اين زمينه، به وضع الفاظ براي روح معاني معتقد است. برايناساس هم مي‌توان متون ديني را بر اساس ظاهرشان معنا کرد و هم اينکه از تجسيم و تشبيه صرف در امان ماند.

کليدواژه‌ها: ابن‌سينا، آکوئيناس، صدرالمتألهين، زبان دين، وضع الفاظ براي روح معاني.