تأمّلي بر روايت ابن‌سعد از مسئلة جانشيني رسول‌خدا صلي الله عليه واله وسلم

قيمت مقاله الكترونيكي: 
1500تومان

سال نهم، شماره اول، پياپي 20، بهار و تابستان 1397

سيدعلي مستجاب الدعواتي / دانشجوي دکتري عرفان و تصوف، دانشگاه سمنان    mostajab@semnan.ac.ir
فاطمه خان‌صنمي/ دانشجوي دکتري مذاهب کلامي، دانشگاه اديان و مذاهب قم     khansanamif@yahoo.com
شعبان‌علي خان‌صنمي/ دانشيار گروه معارف، دانشگاه علوم پزشکي قم    Sh_khansanami@yahoo.com
دريافت: 16/11/96 ـ پذيرش: 25/4/97

چکيده
ابوعبدالله محمدبن‌سعدبن‌مَنِيع (۱۶۸–۲۳۰ ق / ۷۸۴–۸۴۵ م) مشهور به ابن‌سعد مورخ و سيره‌نويس، صاحب تأليف مفصل و کم‌‌نظير طبقات الکبري است. وي در ميان دانشمندان و مورخين بعد از خود، به مورد اعتماد بودن در نقل روايات شهرت داشت و به همين دليل مورخين بعد از او بسيار به او ارجاع داده‌اند؛ اما در اين ميان مسئله جانشيني رسول‌خدا صلي الله عليه واله وسلمدر کتاب طبقات الکبري ابن‌سعد به‌گونه‌اي گزارش شده است که آشکارا ديدگاه نويسنده را در برجسته کردن اعتقاد خود نشان مي‌دهد. در اين گزارش‌ها ابن‌سعد به خواننده القا مي‌کند که تنها نامزد مورد علاقة رسول‌خدا صلي الله عليه واله وسلمبراي جانشيني پس از خود، کسي جز ابوبکر نبوده؛ اين در حالي است که گزارش‌هاي مخالف و همچنين روايات پيامبر دربارة مقام و موقعيت ممتاز علي عليه السلام را ناديده مي‌گيرد. پژوهش حاضر با استفاده از روش تحليلي-توصيفي قصد دارد از حقيقت گزارش‌هاي جانبدارانه، گزينشي و تحريف‌شدة نويسندة طبقات در خصوص مسئلة جانشيني رسول‌خدا صلي الله عليه واله وسلمپرده بردارد.
کليدواژه‌ها: ابن‌سعد، ابوبکر، سقيفه، جانشيني.