نقد و بررسي اثبات ضرورت وحي از راه استدلال بر علوم و فنون پنهان

ضمیمهاندازه
1.pdf308.19 کیلو بایت

سال دهم، شماره اول، پياپي 22، بهار و تابستان 1398، ص7-20

حامد شیواپور / استادیار گروه «الهیات» دانشگاه مفید – قم     h_shivapoor@yahoo.com
دريافت: 1397/12/07 ـ پذيرش: 1398/05/05
چکيده
در برخی از کتاب‌های کلامی، برای اثبات ضرورت وحی، این استدلال مطرح می‌شود که از یک سو، علوم و صنایعی هست که برای بشر ضرورت دارد، و از سوی دیگر، عقل و تجربۀ عادی بشر برای دست یافتن به آنها کافی نیست. پس باید وحی چنین علوم و صنایعی را در اختیار بشر قرار دهد.
این استدلال، هم به نحو پیشینی و هم به نحو پسینی قابل طرح است؛ یعنی هم می‌‌توان به نحو پیشینی استدلال کرد که چون چنین علوم و صنایعی برای بشر ضروری است، پس خدا باید آنها را از راه وحی در اختیار بشر قرار دهد، و هم می‌توان به نحو پسینی گفت: چون چنین علوم و صنایعی عملاً نزد بشر هست، پس وحیی در کار بوده است.
در این مقاله، بحث می‌شود که گرچه این سخن درست است که برخی از علوم و صنایع از راه عقل و تجربۀ عادی به دست نمی‌آید، اما صرف این نکته نمی‌تواند ضرورت پیشینی یا پسینی وحی را اثبات کند و ممکن است این علوم و صنایع از راه‌های غیر عادی دیگری جز وحی در اختیار بشر قرار گیرد.
كليدواژه‌ها: علم و دین، ضرورت وحی، معرفت‌شناسی وحی، وجوب لطف، تعلیم صنایع خفیه، طب.

سال انتشار: 
10
شماره مجله: 
22
شماره صفحه: 
7